Heeft u een Bewijs van Vakmanschap voor werkzaamheden aan zonnestroominstallaties? Controleer dan tijdig de einddatum in uw digitale Vakpaspoort. Een Bewijs van Vakmanschap Zonnestroom is vijf jaar geldig. Als de geldigheid is verlopen, is het bewijs niet langer als geldig certificaat zichtbaar en moet het opnieuw worden behaald.
Persoonskwalificatie en bedrijfserkenning zijn niet hetzelfde
Een Bewijs van Vakmanschap is persoonsgebonden. Het toont aan dat iemand voor een bepaald profiel over de vereiste kennis en vaardigheden beschikt.
De InstallQ-erkenning Zonnestroomsystemen is daarentegen een bedrijfserkenning. Deze erkenningsregeling beschrijft de eisen waaraan een installatiebedrijf moet voldoen voor het ontwerpen, installeren, beheren en onderhouden van fotovoltaïsche zonne-energiesystemen. De regeling stelt onder andere eisen aan:
- de vakbekwaamheid van het technisch personeel;
- de verantwoordelijkheden binnen het bedrijf;
- het benodigde gereedschap;
- de uitvoering en controle van werkzaamheden;
- de rapportage;
- onderhoudsschema’s;
- het beheer van projectdossiers.
Een persoonlijk Bewijs van Vakmanschap is dus niet hetzelfde als een InstallQ-erkenning. De persoonskwalificaties kunnen wel worden gebruikt om binnen een installatiebedrijf de vereiste vakbekwaamheid voor de erkenningsregeling aan te tonen. InstallQ beschrijft dat taken en handelingen over verschillende profielen kunnen worden verdeeld, mits alle vereiste competenties binnen het bedrijf zijn afgedekt.
Hoe lang is het Bewijs van Vakmanschap geldig?
Volgens Vakmanschap Zonnestroom is het Bewijs van Vakmanschap vijf jaar geldig. Wanneer een kandidaat voor de vereiste examenonderdelen is geslaagd, wordt het bewijs automatisch opgeslagen in het persoonlijke Vakpaspoort.
Het Vakpaspoort is gekoppeld aan het Centraal Register Techniek, afgekort CRT. Via de app kan een vakprofessional zijn of haar geregistreerde kwalificaties bekijken en aan werkgevers en opdrachtgevers tonen. Wij Techniek geeft aan dat een behaald bewijs van vakbekwaamheid in het persoonlijke Vakpaspoort binnen het CRT wordt opgenomen.
Controleer daarom regelmatig:
- welke Bewijzen van Vakmanschap in uw Vakpaspoort staan;
- of de profielnaam correct is;
- tot welke datum ieder bewijs geldig is;
- of behaalde examenresultaten correct zijn verwerkt;
- of uw kwalificaties aansluiten bij uw huidige werkzaamheden.
De drie profielen
Eerste monteur zonnestroominstallaties op het dak
Het profiel Eerste monteur zonnestroominstallaties op het dak is gericht op het voorbereiden, begeleiden, uitvoeren, controleren en opleveren van werkzaamheden op het dak.
Volgens het actuele profieloverzicht behoren onder andere de volgende werkzaamheden tot dit profiel:
- de realisatie van een zonnestroominstallatie voorbereiden;
- werkzaamheden begeleiden;
- een zonnestroominstallatie op het dak aanleggen;
- zorgdragen voor veiligheid;
- werkzaamheden rapporteren;
- kwaliteitscontroles uitvoeren;
- een zonnestroominstallatie opleveren;
- een zonnestroominstallatie beheren.
Dit profiel heeft betrekking op werkzaamheden op het dak. Het installeren en aansluiten van omvormers en andere elektrotechnische werkzaamheden onder het dak vallen niet binnen dit specifieke profiel. Daarvoor is bijvoorbeeld het profiel Monteur zonnestroominstallaties onder het dak.
Monteur zonnestroominstallaties onder het dak
Het profiel Monteur zonnestroominstallaties onder het dak richt zich op de installatietechnische werkzaamheden die onder het dak worden uitgevoerd.
Tot dit profiel behoren volgens Vakmanschap Zonnestroom onder andere:
- de realisatie van een zonnestroominstallatie voorbereiden;
- werkzaamheden begeleiden;
- omvormers installeren en aansluiten;
- zorgdragen voor veiligheid;
- werkzaamheden rapporteren;
- kwaliteitscontroles uitvoeren;
- een zonnestroominstallatie opleveren;
- een zonnestroominstallatie beheren.
De monteur onder het dak houdt zich dus bezig met een ander deel van de zonnestroominstallatie dan de eerste monteur op het dak.
Ontwerper en adviseur zonnestroominstallaties
Het profiel Ontwerper en adviseur zonnestroominstallaties richt zich op het beoordelen van de mogelijkheden, het ontwerpen van de installatie en het voorbereiden van de uitvoering.
Tot dit profiel behoren onder andere:
- randvoorwaarden in kaart brengen;
- de haalbaarheid van een zonnestroominstallatie toetsen;
- een zonnestroominstallatie ontwerpen;
- het ontwerp verder uitwerken;
- de uitvoering van de werkzaamheden voorbereiden;
- kwaliteitscontroles uitvoeren;
- de zonnestroominstallatie beheren.
Voor dit profiel is geen praktijkexamen van toepassing. De kandidaat moet wel voldoen aan de kennis- en toetsvereisten die bij het profiel horen.
Het bewijs Ontwerper en adviseur zonnestroominstallaties biedt op zichzelf niet de volledige vakbekwaamheidsdekking voor de bedrijfserkenning Zonnestroomsystemen. Daarvoor moeten ook de profielen Eerste monteur zonnestroomsystemen op het dak en Monteur zonnestroomsystemen onder het dak in het bedrijf aanwezig zijn.
Hoe behaalt u het Bewijs van Vakmanschap?
De te doorlopen stappen verschillen per profiel. Afhankelijk van het gekozen profiel kan het traject bestaan uit:
- het juiste profiel selecteren;
- voorbereiden en eventueel een zelftest maken;
- aanmelden voor het vakmanschapstraject;
- een theorietoets afleggen;
- een praktijkexamen afleggen;
- registratie van het Bewijs van Vakmanschap in het Vakpaspoort.
Niet ieder profiel kent dezelfde combinatie van theorie en praktijk. Na het succesvol afronden van de onderdelen voor het gekozen profiel wordt het Bewijs van Vakmanschap opgenomen in het Vakpaspoort.
Omdat de drie profielen verschillende werkzaamheden omvatten, is het belangrijk om vóór aanmelding te controleren welk profiel bij de feitelijke werkzaamheden past. Een verkeerde profielkeuze kan ertoe leiden dat opnieuw voor een toets of examen moet worden aangemeld.
Hoe wordt het Bewijs van Vakmanschap verlengd?
Op dit moment kan een bewijs van vakmanschap verlengd worden door opnieuw het theorie-examen en – indien van toepassing – het praktijkexamen af te leggen. Wanneer deze met een voldoende worden afgerond ontvangt u een nieuw Bewijs van Vakmanschap. De Vakmanschap Zonnestroom onderzoekt of er andere manieren zijn om het reeds behaalde Bewijs van Vakmanschap op een andere manier te verlengen of te hercertificeren.
Waarom tijdig controleren belangrijk is
Wanneer een Bewijs van Vakmanschap verloopt, kan de vakprofessional niet meer met een geldig bewijs aantonen dat zijn of haar vakbekwaamheid actueel is. Dit kan van belang zijn bij:
- werkzaamheden voor een erkend installatiebedrijf;
- controles en audits;
- het inzetten van medewerkers en onderaannemers;
- het aantonen van vakbekwaamheid aan opdrachtgevers;
- de invulling van taken en verantwoordelijkheden binnen de InstallQ-erkenning.
Door tijdig te controleren, blijft er voldoende tijd over om een eventueel vereiste theorietoets of praktijkexamen af te leggen en zo nodig te herkansen. Daarmee verkleint u het risico op een onderbreking van uw registratie en onverwachte extra exameninvesteringen.
Registratie in het Centraal Register Techniek
De behaalde kwalificaties worden geregistreerd in het Centraal Register Techniek. Het persoonlijke Bewijs van Vakmanschap is vervolgens beschikbaar in de Vakpaspoort-app. Daarmee kan de vakprofessional laten zien dat zijn of haar kennis en vaardigheden aantoonbaar en actueel zijn.
De registratie wordt na het succesvol afronden van het traject verwerkt. Volgens de procesbeschrijving ontvangt de kandidaat binnen twee weken na het behalen van de vereiste theorie- en/of praktijkonderdelen bericht dat hij of zij officieel is geslaagd. Daarna is het bewijs in het Vakpaspoort in te zien en te delen.
Mist u een behaald bewijs in het Vakpaspoort of klopt de profielnaam niet? Neem dan tijdig contact op met de opleider, examenorganisatie of helpdesk. Wacht daarmee niet tot vlak voor een controle, audit of de einddatum van het bewijs.
Van QBIS naar het Centraal Register Techniek
De registratie van vakbekwaamheid binnen de installatietechniek vond eerder onder meer plaats via QBIS. Dit platform werd in 2013 opgericht door ISSO en de rechtsvoorgangers van InstallQ. QBIS was bedoeld als openbaar register voor gecertificeerde vakmensen en vakbedrijven in de bouw- en installatietechniek.
In 2019 werd Stichting Centraal Register Techniek opgericht. Het CRT heeft een bredere registratiefunctie en omvat kwalificaties van zowel personen als bedrijven.
Het is daarbij belangrijk om onderscheid te maken tussen de erkenningsregeling en het register. De huidige registratie-infrastructuur is vanuit eerdere initiatieven, waaronder QBIS, doorontwikkeld naar het CRT. QBIS was zelf geen erkenningsregeling.
De InstallQ-erkenning Zonnestroomsystemen
De vernieuwde erkenningsregeling Zonnestroomsystemen is op 1 januari 2021 bindend verklaard. De regeling is bedoeld voor installatiebedrijven die zich bezighouden met het ontwerpen, installeren, beheren en onderhouden van zonnestroomsystemen.
Binnen de regeling bestaan twee deelgebieden:
- Zonnestroomsystemen Klein: zonnestroomsystemen met een aansluitwaarde tot en met 3 x 25 ampère en een maximaal AC-omvormersvermogen van 17 kW;
- Zonnestroomsystemen Groot: zonnestroomsystemen met een aansluitwaarde groter dan 3 x 25 ampère.
Een bedrijf dat voor Zonnestroomsystemen Groot is erkend, is automatisch ook erkend voor Zonnestroomsystemen Klein. Voor het grote deelgebied moet het bedrijf daarnaast beschikken over een InstallQ-erkenning voor elektrotechnische laagspanningsinstallaties.
Een persoonlijk Bewijs van Vakmanschap leidt dus niet automatisch tot een bedrijfserkenning. Het bewijs kan wel onderdeel zijn van de manier waarop het bedrijf de vereiste vakbekwaamheid organiseert en aantoont.
Controleer uw registratie in vijf stappen
- Open uw persoonlijke Vakpaspoort.
- Controleer welk Bewijs van Vakmanschap Zonnestroom geregistreerd staat.
- Vergelijk het profiel met de werkzaamheden die u daadwerkelijk uitvoert.
- Noteer de einddatum van het bewijs.
- Informeer ruim vóór deze datum welke toetsen of examens voor verlenging nodig zijn.
Let extra goed op het onderscheid tussen:
- het uitvoeren en begeleiden van werkzaamheden op het dak;
- het installeren en aansluiten van onderdelen onder het dak;
- het ontwerpen en voorbereiden van zonnestroominstallaties.
Dit zijn verschillende werkgebieden met afzonderlijke profielen en vakbekwaamheidseisen.
Voorkom dat uw bewijs ongemerkt verloopt
Een geldig Bewijs van Vakmanschap maakt uw kennis en vaardigheden aantoonbaar. Het kan bovendien belangrijk zijn voor de taakverdeling en vakbekwaamheidsbezetting binnen een bedrijf met een InstallQ-erkenning voor zonnestroomsystemen.
Controleer daarom vandaag nog:
- welk profiel u heeft behaald;
- of het profiel aansluit bij uw werkzaamheden;
- wanneer het bewijs verloopt;
- of het bewijs correct in het Vakpaspoort staat;
- welke onderdelen u voor verlenging moet afleggen;
- welke gevolgen het verlopen van het bewijs heeft voor u en uw werkgever.
Door tijdig actie te ondernemen, voorkomt u dat uw registratie wordt onderbroken en verkleint u het risico op onnodige extra examens en investeringen.
Meer informatie
Bekijk het profieloverzicht van Vakmanschap Zonnestroom, de informatie over het behalen van het Bewijs van Vakmanschap, de InstallQ-erkenning Zonnestroomsystemen en de informatie van Wij Techniek over Vakmanschap Techniek en het CRT.
Wilt u een opleiding of examen volgen voor een van deze profielen? Bekijk dan ons actuele aanbod. Controleer vooraf welk profiel past bij uw werkzaamheden en welke examenonderdelen nodig zijn.